Umrede Ayak Bakımı, Şişlik ve Ağrı

Umrede ayak sağlığı, ibadetin rahat geçip geçmeyeceğini doğrudan etkiler. Tavaf, sa'y, otel ile Harem arasındaki yürüyüşler ve namaz için uzun süre ayakta beklemek ayakları yorar; sıcak ve alışılmamış ayakkabı eklendiğinde su toplaması, ağrı ve bacak şişliği sık görülür. Bu yazıda ihram kurallarına uygun ayakkabı seçimini, sürtünme yaralarını önlemeyi, şişliği azaltmayı ve hangi durumlarda doktora gitmeniz gerektiğini anlatıyoruz. Genel sağlık hazırlığı için umrede sağlık rehberimize bakabilirsiniz.

Umrede ayaklar neden bu kadar yorulur?

Umrede ayaklara binen yük, günlük hayattakinden belirgin şekilde fazladır. Tavaf Kâbe'nin etrafında yedi şavt, sa'y ise Safâ ile Merve arasında yedi şavt yürümekten oluşur; otel ile Harem arasındaki gidiş gelişler ve beş vakit namaz için yapılan yürüyüşler bunlara eklenir. Harem'in sert zemininde saatlerce yürümek ve ayakta beklemek, ayak tabanında ve topukta ağrıya yol açabilir.

Sıcak hava ve uzun süre ayakta kalmak, bacaklarda ve ayak bileklerinde sıvı birikmesine (ödem) bağlı şişlik oluşturabilir. Uzun uçuşta hareketsiz kalmak da aynı etkiyi artırır. Ter ve sürtünme ise özellikle yeni veya dar ayakkabılarda su toplamasına neden olur.

İhramda hangi ayakkabı giyilebilir?

İhramlı erkekler için ayakkabı seçimi bir ihram kuralıdır. Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu'na göre ihramlı iken topukların ve ayak üstündeki âşık kemiklerinin açık olması, ayağın üst kısmının da tamamen örtülmemesi gerekir; arkası kayışlı terlik veya sandalet giyilebilir. Bu şartlara uygun ayakkabı bulunabilecekken normal ayakkabı giyen erkek ihram yasağını çiğnemiş olur; bir gündüz veya bir geceden az süre için sadaka-i fıtır, bir gün veya bir gece boyunca giyerse dem (küçükbaş kurban) gerekir. Erkek ihramının giyilişi için umre ihramı nasıl giyilir yazımıza bakabilirsiniz.

Bu nedenle erkeklerin spor ayakkabıyı ihramdan çıktıktan sonraya bırakması, ihram için uygun bir terlik veya sandaleti önceden alıp birkaç gün giyerek alışması gerekir. Kadınlar için bu kısıtlama yoktur; Diyanet'e göre kadınlar ihramda da çorap ve ayakkabı gibi her zaman giydikleri kıyafetleri giyer (kadın ihramı ve kıyafeti). İhram yasaklarının tamamı için umrede ihram yasakları yazımıza bakabilirsiniz.

Doğru terlik ve ayakkabı nasıl seçilir?

İhram kuralına uygunluk sağlandıktan sonra konfor için şu özelliklere dikkat edin:

• Kaymaz taban: Harem'in parlak zemininde ve ıslak alanlarda kaymayı önler.
• Yastıklı iç taban: Uzun yürüyüşte topuk ve tabana binen darbeyi azaltır.
• Ayarlanabilir kayış: Gün içinde şişen ayağa uyum sağlar.
• Önceden alışılmış olmak: Yeni ayakkabıyı yolculuktan en az birkaç hafta önce giymeye başlayın.
• Yedek çift: Islanma veya kopma durumu için ikinci bir terlik ya da ayakkabı bulundurun.
• Taşıma poşeti: Harem'e girerken ayakkabıyı yanınızda taşımak kaybolmasını önler.

Su toplaması ve sürtünme yaraları nasıl önlenir?

Su toplamasının en sık nedeni, ayağın alışmadığı ayakkabının nemli ciltle birlikte sürtünmesidir. Önceden alışılmış ayakkabı giymek, ayakları kuru tutmak ve sürtünen bölgelere erkenden yara bandı yapıştırmak en etkili önlemlerdir. Diyanet'e göre baş ve yüz dışındaki bir yerde bandaj veya atel kullanmak ihram yasağı kapsamına girmez, bu nedenle ihramlıyken de yara bandı kullanabilirsiniz.

Tırnak kesmek ihram yasakları arasında olduğundan ayak tırnaklarınızı ihrama girmeden önce kısaltın; uzun tırnaklar ayakkabı içinde baskı ve yaraya yol açabilir. Çatlaklara karşı nemlendirici kullanacaksanız, ihramlıyken koku yasağı nedeniyle kokusuz ürün seçin. Su toplayan bölgeyi patlatmadan temiz tutmak ve üzerini örtmek enfeksiyon riskini azaltır.

Bacak ve ayak şişliği nasıl azaltılır?

Hafif ayak ve bilek şişliği uzun yürüyüş ve sıcak nedeniyle sık görülür ve çoğu zaman dinlenmeyle azalır. Gün içinde oturup ayaklarınızı dinlendirmek, otele döndüğünüzde bacaklarınızı kalp seviyesinin üzerine kaldırmak ve bol, sıkmayan giysiler giymek faydalı olur. Susamayı beklemeden su içmek de sıvı dengesini korur.

Uçak yolculuğunda ara ara ayağa kalkıp koridorda yürümek ve oturduğunuz yerde ayak bileklerinizi hareket ettirmek bacaklarda sıvı birikmesini azaltır. Varis çorabı veya kompresyon çorabı kullanmak istiyorsanız size uygun olup olmadığını hekiminize sorun; ihramlı erkeklerin topuk ve âşık kemiğini örten çorap giyemeyeceğini de unutmayın.

Hangi durumda doktora başvurulmalı?

Ayak ağrısı ve hafif şişlik çoğu zaman dinlenmeyle geçer; ancak bazı belirtiler tıbbi değerlendirme gerektirir. Aşağıdaki durumlarda ibadete ara verip rehberinize haber verin ve sağlık kuruluşuna başvurun:

• Tek bacakta ani başlayan, ağrılı ve sıcak şişlik
• Şişlikle birlikte nefes darlığı veya göğüs ağrısı
• Kızarıklığı yayılan, iltihaplanan veya kötü kokan yara
• Ateş, titreme ya da giderek artan ağrı
• Diyabet hastalarında ayakta oluşan her türlü yara, renk değişikliği veya uyuşma

Diyabet ve dolaşım sorunu olanlar nelere dikkat etmeli?

Diyabet, ayaklardaki his kaybı nedeniyle küçük yaraların fark edilmemesine ve daha zor iyileşmesine yol açabilir. Diyabetli misafirlerin her akşam ayaklarını kontrol etmesi, çıplak ayakla yürümemeye özen göstermesi ve yara oluştuğunda beklemeden sağlık desteği alması önemlidir. İhram için seçilen terliğin ayağı sıkmaması ve sürtünmemesi de özellikle önemlidir.

Damar veya dolaşım sorunu olan kişiler de uzun yürüyüş ve uçuş öncesinde hekimlerinden öneri almalıdır. Hastalık bazlı hazırlık için kronik hastalığı olanlar umreye gidebilir mi yazımıza bakabilirsiniz.

Ayak yükünü azaltan planlama

Ayaklarınızı korumanın bir yolu da yürüme mesafesini azaltmaktır. Harem'e yakın bir otel, günlük yürüyüşü belirgin şekilde kısaltır; mesafenin etkisi için umrede otel seçimi yazımıza bakabilirsiniz. Tavaf ve sa'yi dinlendikten sonra ve kalabalığın azaldığı saatlerde yapmak da yorgunluğu azaltır.

Yürümekte zorlananlar tavaf ve sa'yi tekerlekli sandalyeyle yapabilir; hükmü ve temin yolları için yaşlılar için umre yazımızı okuyabilirsiniz. Terlik, yara bandı ve bakım ürünlerini unutmamak için umre bavul hazırlığı listemizden yararlanabilirsiniz.

Sıkça sorulan sorular

Kaynaklar

1. 1.İhramlı kişinin giymesi gereken ayakkabı nasıl olmalıdır? Bu kimse ökçesi kemerli terlik giyebilir mi? — Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu
2. 2.İhramlının gözlük, saat, kemer, toka vb. aksesuarlar takması veya atel, bandaj gibi sargı malzemeleri kullanması ceza gerektirir mi? — Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu
3. 3.Umre nasıl yapılır? — Diyanet Haber (Diyanet İşleri Başkanlığı)
4. 4.Hac İlmihali — Diyanet İşleri Başkanlığı Hac ve Umre Hizmetleri Genel Müdürlüğü